De M38 en de M38A1
NEKAF
Ondanks dat Willys veel kritiek moest verduren vanwege hun
manipulatief gedrag om het ‘Jeep-ontwerp’ zich toe te eigen,
kunnen we niet ontkennen dat Willys de grootste producent was
van het ontwerp en de volgende generaties van het kenmerkende
ontwerp. Willys heeft altijd gezorgd dat het oorspronkelijke
basisidee nog steeds terug te vinden is in de hedendaagse
varianten van de Jeep.
De roemruchte lijn
van Willys Jeeps, de 'MA', de 'MB', de 'M38' en de
'M38A1'
In 1944 werd een Jeep ontwikkeld voor burgergebruik, de
Willys CJ (Civilian Jeep). De CJ-variant is feitelijk nog
steeds in productie. De eerste productie versie was de CJ-2
'agriJeep', al werden er maar 20 stuks van gebouwd in
1944/'45. Vanaf 1945 liep de CJ-2A van de productieband. Er
waren duidelijke verschillen met de legerversie. De koplampen
waren iets groter in een kleinere grill. Aan de
passagierszijde, achterop, was het reservewiel gemonteerd. De
brandstofvuldop zat aan de bestuurderzijde. In 1949, na
214.202 stuks, werd de productie gestopt, om plaatst te maken
voor de CJ-3A. De CJ-3A kwam in 1950 beschikbaar. Wat direct
opviel aan deze versie was de voorruit uit één stuk.
Een M38 als
sneeuwploeg, jaren tachtig in
Soesterberg
In 1953 waren er al 131.843 CJ-3A's geproduceerd toen de
bouw van deze voertuigen ten einde kwam. Maar er was een
nieuwe legerversie uit de CJ-3A ontstaan. De motor was
verbeterd ten opzichte van de burgerversie. Deze bezat een
waterbestendig ontstekingsysteem zodat de de Jeep door diep
water kon waden. Ook was de het elektrische systeem overgegaan
van 12 naar 24 volt. De legerversie kreeg de aanduiding M38 en
bezat een L-134ci vier cilindermotor die het een snelheid van
90 km/u gaf. Er werden 60.345 exemplaren van gebouwd.
Een M38 wordt in
Bastogne gebruikt om toeristen rond te
rijden.
Een verbeterde versie van de M38 verscheen in 1952 als de
M38A1 (MD). Deze Jeep was duidelijk een stuk groter dan al
haar voorgangers. Wat verder opviel was de ronde motorkap en
de rondere spatborden aan de voorzijde. De M38A1 werd
voortgedreven door een F-head ‘Hurricane’ F4-134 motor. De
viercilinder motor produceerde 68 pk. In totaal werden er
101.488 stuks van geproduceerd. Vanwege het succes werd er in
1955 een civiele versie uit ontwikkeld, de CJ-5. Ook Canada
bouwde zeer veel M38A1’s tot 1971.Buiten de Verenigde Staten
en Canada produceerde ook Nederland een aanzienlijke
hoeveelheid van deze Jeep, die als de NEKAF bekend werd.
Links een M38, rechts
een M38A1(MD).
M38A1
NEKAFNa de Tweede Wereldoorlog
maakte het Nederlandse leger gebruik van Jeeps die uit surplus
werden aangeschaft. In 1952 kreeg de Nederlandse defensie een
aantal M38A1’s uit Amerika. Het voertuig moest het opnemen
tegen de Nederlandse DAF YA 054, Licht Terrein Voertuig.
Wellicht door de iets hogere ‘stuks’ prijs (enkele honderden
guldens) viel de keuze op de M38A1. Het voertuig zou in
licentie gebouwd worden bij de Nederlandse Kaiser-Frazer
Fabrieken NV. (NEKAF), aan de Sluisjesdijk in Rotterdam. De
fabriek kreeg een order voor 4000 voertuigen. De uiteindelijke
prijs werd, door de vele subleveranciers, toch nog vrij hoog,
12.670 ouderwetse guldens (€ 6.000). De eerste M38A1 NEKAF
werd geleverd op 28 mei 1955. Kaiser-Frazer produceerde
ongeveer 55 voertuigen per week in 1956, maar in 1957 waren
dit nog maar 27 per week. In 1958 werden de laatste van 5676
NEKAF’s geleverd door Kaiser-Fraser. De Firma Kemper & Van
Twist Diesel, uit Dordrecht, nam in 1958 de productie over en
bouwde nog eens 2000 voertuigen.
Niet alleen deed de NEKAF dienst als standaard Jeep, maar
ook als ambulance, brandweerwagen en sneeuwploeg. Een
spectaculaire uitvoering was de NEKAF met 106mm M40 TLV
(terugstootloze vuurmond), waarvan er 355 werden gebouwd. De
loop van het vuurwapen steunde tijdens het vervoer door een
uitsparing in de voorruit.
De NEKAF met 106mm
TLV
Half jaren zeventig werden de eerste Leyland Land Rovers
bij de defensie geďntroduceerd ter vervanging van de NEKAF.
Toch zou het nog tot 1996 duren eer de laatste NEKAF uit
actieve dienst werd ontslagen.
Een bouwdoos van een
M38A1
Deze webmaster heeft tijdens zijn diensttijd in 1977/1978
regelmatig in een NEKAF mogen zitten. Tijdens het wachtlopen
in de nacht duwden wij elkaar over het kazerneterrein. De
NEKAF bezat geen stuurslot en daarom was het leuk ‘rijden’
voor een jonge soldaat zonder rijbewijs.
|