|
SECTOR JUNO Beach, 6 JUNI 1944, 07.45
UUR
GRAY-SUR-MER
Als u vertrekt vanaf het Centre Juno Beach in Courseulles-sur-Mer,
ga dan niet linksaf de brug weer over, maar ga rechtdoor langs de duinen. Ongeveer 50 meter
na de kruising is een strandopgang, parkeer hier.
Ga de strandopgang door. Halverwege ziet u rechts een enorme kazemat scheef gezakt in het zand liggen.
Dit is de zogenaamde ‘Cosy’s Pillbox’, vernoemd naar Sergeant Cosy die hier sneuvelde tijdens de
zware gevechten rond deze kazemat. Een bord met verklarende tekst geeft het volgende: 'Cosy had de opdracht gekregen om met 15 andere Canadezen van de Royal
Winnipeg Rifles om deze kazemat uit te schakelen. Met machinegeweren en handgranaten werd dit doel
ingenomen, waarbij Cosy dodelijk in de longen werd getroffen. Korte tijd later kwamen zo’n 150 man aan
genie troepen hier die springladingen aanbrachten. De enorme explosie verplaatste de kazemat en deze
zakte scheef in het zand. De Duitsers van dit complex gaven zich daarna over'. Maar klopt dit wel?
'Cosy's Pillbox', de scheefgezakte H 612 kazemat
Toch plaats ik een kanttekening bij bovenstaand verslag. Ik vond een foto van deze kazemat,
een H 612 met 7,5cm kanon, van na de strijd. Bovenop poseren zes mannen, zo te zien van de marine.
Op de achtergrond hangt een sperballon. Bestudering van deze foto met een foto van het heden ziet
men veel overeenkomsten. Het duidelijkst is de vorm van de blokken in de zijbeschermende borstwering
die bewijzen dat we hier met dezelfde kazemat te maken te hebben. En wat valt dus vooral op, dat de
kazemat helemaal niet is weggezakt in het zand. Dit zal waarschijnlijk door de jaren heen door erosie
van het duin zijn gekomen.
'Cosy's Pillbox', Toen en Nu,
Vervolg uw weg langs de duinen westwaarts tot een honderd meters
voorbij het enorme Lotharingen kruis. Stop hier bij de strandopgang waar een AVRE-Churchill tank staat
In deze sector vielen 128 slachtoffers aan Canadese zijde.
Achter de DD tanks die hier landden kwamen de AVRE tanks om 07.55
uur. Met vlegel tanks en bruggenleggers werd hard gewerkt rond
de Duitse bunkers. De restanten zijn hier nog te vinden. Bij
deze 'EXIT' was een anti-tank put gegraven en vol water gezet.
Een AVRE tank zou zijn, aan de voorzijde meegevoerde bos
hout erin gooien toen de rand het begaf en de tank het gat
inschoof. De tank liep vol water en de zes bemanningsleden
wisten ternauwernood de tank te verlaten. Ze verscholen zich
achter een duin tegen het Duitse vuur. Een mortiergranaat viel
tussen de mannen en vier van hen werden gedood. De twee
gewonde overlevenden werden in die middag terug naar Engeland
vervoert. De tank was helemaal onder water verdwenen. Het gat
werd later opgevuld met puin en hout en de tanks reden over hun
soortgenoot het strand af. De tank bleef tot 1976 onder het
wegdek begraven. Sindsdien is het opgegraven en staat nu als
monument opgesteld bij de stranduitgang.
AVRE-Churchill MK VIII (Armoured Vehicle Royal
Engineers) nabij Gray-sur-Mer
SECTOR GOLD BEACH
VERVOLG DE D 514 WESTWAARTS:
Bij het kruispunt in Ver-sur-Mer (met stoplichten) ziet u een Sexton staan. Deze Canadese uitvoering (te herkennen
aan de 'Dry Pin' tracks) van de gemotoriseerde houwitser is daar geplaatst door Dr Matthew Kiln ter
nagedachtenis aan zijn vader en de Britse troepen die hier landden.
De Sexton
van Ver-sur-Mer
Nabij het plaatsnaambordje dat aangeeft dat u Ver-sur-Mer verlaat, is aan
de rechterzijde
de sector KING te vinden (onderdeel van GOLD). Hier werden de DD
tanks direct op het strand gelost. Het weer was te slecht. Ook
de Hobart's Funnies deden hier heldendaden. Tussen het strand
en de weg (D 514) was het een open terrein en erg dras.
Ga na Ver-sur-Mer (La Rivière) linksaf de D 112
het binnenland in richting Crépon.
Een
kleine kilometer landinwaarts was de Fleury Batterij met 150
mm geschut (het is er nog steeds maar nagenoeg achter de
nieuwe bebouwing verdwenen). Hier werd het enige Victoria
Cross gewonnen van D-Day door CSM Hollis. Stanley Hollis, een
veteraan die met het 8ste Leger geland was in Noord-Afrika en
Sicilië, zat vol wraakgevoelens. Tijdens de evacuatie van
Duinkerken in 1940, had hij in een straat te Lille zoveel,
door Duitsers, vermoorde burgers gezien dat hij reeds, tot de
6de juni, 90 kerfen in zijn wapen droeg, voor iedere gedode
Duitser één. Tijdens het opmarcheren door Hollis zijn eenheid
naar de batterij van Fleury bleek men enkele bunkers
gepasseerd te zijn die plotseling het vuur openden.
DE
BATTERIJ VAN FLEURY
In plaats van dekking te zoeken stormde CSM Hollis al
schietend op de bunker af. Hij smeet een handgranaat naar
binnen en schoot zijn stengun leeg waarbij drie Duitsers
omkwamen. De anderen in de bunker ontwapende hij en werden
gevangen genomen. Hierop rende hij naar enkele loopgraven en
maakte deze 'vrij' van Duitsers. Door deze actie redde hij
waarschijnlijk veel Britse levens.
 
CSM
Stanley Elton Hollis VC en een monument in Crépon voor de 7th
Brigade
Later trachtte Hollis een
geschutspost uit te schakelen met een PIAT. Hij werd geraakt
door een scherpschutter in de wang. Het huis waar hij in zat
werd daarop finaal verwoest door kanonvuur. Hollis was net op
tijd met zijn mannen, toch bleken twee vast te zitten in de
ravage. Terwijl de onfortuinlijken bevrijd werden gaf Hollis
open en bloot dekkingsvuur met een Bren Machinegeweer om de
Duitsers af te leiden. Aan het einde van D-Day stond zijn
aantal 'kerfen' op 102!
Hollis overleed in begin jaren-70 en zijn VC werd in
1983 verkocht voor fl 100.000.
Een kazemat van de batterij van
La Marefontaine
Vervolg uw weg richting Crépon. Direct na het verlaten van
Ver-sur-Mer is aan de linkerzijde een landweggetje, Rue Marefontaine, aan de D
112 dat naar de Batterij van Marefontaine leidt. Passeer het hotel
en ga rechtdoor het onverharde pad op.
Na een paar honderd meter verschijnen vier enorme kazematten. Hier waren
100mm kanonnen geplaatst die een dracht hadden van 9 km.
Drie van de vier H669 kazematten van de batterij van
La Marefontaine
Deze batterij werd aangestuurd door vuurgeleiding die ondergebracht was in Widerstandnest 35b.
Wn 35b was verscholen in de bossen van Maromme op de hoogvlakte van Meuvaines. Tijdens D-Day vielen
binnen twee uur 250 granaten op deze batterij. Met inzet van vlammenwerpertanks van Troop 13, 141st
RAC werd de overgave afgedwongen.
Keer terug naar de D 112 en neem de D 65 zuidwaarts. Steek de D 12 over en volg de smalle weg.
Vlak voor het oversteken van de rivier Seulles is over de
rechterschouder het kasteeltje Château Creullet te zien.
Het kasteeltje,
Château Creullet
Bij het kasteel, Château Creullet, parkeerde Generaal
Montgomery zijn caravan op 9 juni en zette hier zijn
hoofdkwartier op. Hier ontving hij onder andere Winston
Churchill op 12 juni en Koning George IV op 16 juni. Pikant
detail: Montgomery kwam er achter dat de caravan een toilet
ontbeerde. Vanuit het kasteel mocht hij een 'pispot' lenen van
porselein gedecoreerd met roze bloemetjes!
Vervolg de weg over
de rivier en de heuvel op en sla links af bij het Eerste
Wereldoorlog monument. Hier in dit kasteeltje (het stadhuis)
zond de BBC in juni en juli 1944 haar berichten uit over de
voortgang in Normandië. Tijdens kantooruren kan het torentje
beklommen worden en het studiootje bezocht.
Creully Château waar de BBC uitzendingen
verzorgde
NAAR ARROMANCHES,
DE 'MULBERRY' HAVEN, PORT WINSTON
Keer terug naar de kustweg D 514 en ga linksaf richting Arromanches. Als u Asnelles
binnenrijd neem de eerste afslag naar rechts. Rij naar de boulevard en parkeer uw auto
nabij de grote kazemat van Wn 37. Deze kazemat, een H677, bezat een 8,8 cm kanon dat verantwoordelijk
was voor zes uitgeschakelde Britse tanks die hier landden. De Sexton onder commando van Sergeant
R.E. Palmer wist uiteindelijk vanaf 300 meter het kanon het zwijgen op te leggen.
De H677 kazemat met 8,8cm kanon
die zes tanks uitschakelde
Wat hier duidelijk opvalt aan de kazemat is dat het geschut het strand bestrijkt en niet de zee. De Duitsers gingen
er vanuit dat de invasie bij vloed zou plaatsvinden zodat de
landingsboten over de, door de Duitsers opgeworpen, obstakels
zouden varen. Het schootsveld van de kanonnen in de bunkers
was zo opgesteld dat het vuur het strand op zijn smalst
(vloed) zou bestrijken. (Zie ook 'De bunker-pagina'). Gelukkig
voor de landingstroepen hier was het eb en was de draaicirkel
van het geschut krap, anders waren er beslist meer slachtoffers geweest van dit kanon.
De Vf600v kazemat
voor een 5cm KwK aan de boulevard
van Asnelles
(op de achtergrond de Mulberry haven)
Aan het einde van de boulevard, enkele honderden meters verder, richting Arromanches, is nog een interessante
kleine kazemat (Wn 38) te vinden. Dit is een Bauform Vf600v waarin een 5cm KwK 39L/42 was ondergebracht. Ook hier
is weer duidelijk de bescherming te zien naar zee toe terwijl het geschut alleen het strand bestrijkt.
In tegenstelling tot de Amerikaanse
invasie stranden maakten de Britten hier nuttig gebruik van Hobart's Funnies. Door het zware
verdedigingsvuur van de Duitsers vanuit Le Hamel-Asnelles werden drie
CRABS (mijnvlegeltanks) uitgeschakeld. Maar één wist er door
te komen en kon een schoon pad maken voor de soldaten.
Vanaf dit punt heeft u (vooral bij eb) een goed uitzicht op de 'Phoenix' elementen van de
Mulberry haven van Arromanches (zie lager). Dit is het uiterste rechtse punt waar de Mulberry haven uitkwam.
Bij deze kazemat te St.Côme-de-Fresné heeft u
een geweldig uitzicht
Keer weer terug naar de D 514 en ga richting Arromanches. Als de weg stijgt naar de top van de klif waarop het dorp
St.Côme-de-Fresné is gebouwd, sla dan de tweede afslag even in (bijna bovenaan het hoogste punt van de weg).
Via de Rue de Fontaine rijdt u dan even een rondje. Halverwege ziet u dan aan de linkerkant een grote kazemat
verschijnen die het strand bestrijkt van Le Hamel en Asnelles. Vanaf dit punt, het voormalige Wn 39,
heeft u een geweldig panoramisch uitzicht over Asnelles.
Rij nu weer door naar de D 514 om uw weg te vervolgen naar Arromanches dat enkele kilometers verder ligt.
U passeert nu het parkeerterrein voor het ronde theater Arromanches 360. Dit is zeker de moeite waard om te bezoeken.
Hier draait een film die rondom het publiek wordt geprojecteerd en die de bezoeker meevoert tijdens de
hachelijke landing op 6 juni, 1944.
Naast het huidige parkeerterrein was in 1944 een grote radarpost gevestigd van de Kriegsmarine (Stützpunkt 42).
Opvallend restant is de betonnen sokkel van de Seeriese FuMo 214 Würzburg radar.
Om het radarstation te beschermen tegen luchtaanvallen waren er drie 2cm Flak 28 Oerlikon kanonnen geplaatst.
De Seeriese FuMo 214 bij
Arromanches werd in juni 1944 geheel verwoest.
Alleen de sokkel is tegenwoordig nog aanwezig (hieronder)
Vanaf dit punt kunt u Arromanches mooi zien liggen met een blik op de restanten van de Mulberry haven.
Een tip wellicht;... besluit u hiervandaan naar Arromanches te
wandelen via het steile pad, wees er op bedacht dat het een zware klim terug is.
In Arromanches is trouwens weinig parkeergelegenheid, zeker in het hoogseizoen.
ARROMANCHES
Arromanches werd in de middag van de 6de juni 1944 bevrijd
door het 1st Battalion Royal Hampshire Regiment dat op GOLD
Beach was geland. Ondanks de zware beschieting door de marine
op de stad kwamen er slecht 6 burgers om.
Arromanches, Toen en Nu
U zou u kennismaking met Arromanches kunnen beginnen in het Museé Du Débarqement aan de kade.
Hier is een parkeerterrein, maar het is vaak overdag helemaal vol (wees vroeg, vooral in het seizoen).
Zelf ben ik niet zo gecharmeerd van het museum (er zijn naar mijn mening betere te vinden in Normandië),
maar het heeft wel een mooie grote beweegbare maquette van de Mulberry haven, en geeft een goed idee hoe
het systeem werkte. Rechts van het museum kunt u via een helling naar het strand. Op de helling staat
een segment van een beweegbaar wegdek (bij Vierville-sur-Mer, Omaha Beach, waar u later langs komt, staat
een langer deel dat uit meerdere segmenten bestaat).
Mulberry haven
Door een tekort aan
havens rond de invasiestranden werd besloten twee kunstmatige
havens aan te leggen, één bij OMAHA Beach en de ander bij
Arromanches. Vanaf 1943 werd er door 37.000 man aan de
zuidkust van Engeland aan gewerkt. Buiten de twee kunstmatige
havens werden de drie andere invasiestranden (UTAH, JUNO &
SWORD) alleen voorzien van een golfbrekend scherm. Dit scherm
van 60 oude schepen had als codenaam 'Gooseberry's. Op 7 juni
werd de eerste afgezonken. Onder de 'Gooseberry's' was ook de
Nederlandse kruiser Sumatra. Deze werd afgezonken voor de kust
nabij La Breche d'Hermanville. Haven 'A' (OMAHA Beach) en
haven 'B' (ARROMANCHES) werden opgebouwd uit 146 Caissons
('Phoenix' elementen) en vormden zo de haven en de losplaats.
Enkele 'Phoenix'
elementen hebben de ruwe zee goed doorstaan
Zestig van deze 'Phoenix' elementen hadden een
waterverplaatsing van 6000 ton. Hiervan kwam de eerste aan op
9 juni. Op 18 juni waren er al 115 afgezonken en werden de
havens in gebruik genomen. Op de eerste dag werd er al 24.412
ton aan munitie gelost. Om van de losplaats naar de kust te
komen werden er drijvers (pontons), de zogenaamde 'Whales',
gebruikt. Deze waren onderling verbonden door een stalen
wegdek. De losplaats, aan het eind van de drijvende pier, had
een schuifsysteem dat doormiddel van palen vast op de
zandbodem stond zodat het op en neer kon met het getij.
Duidelijk is
het getijdeschuifsysteem te zien.
De
gehele Mulberry haven bestond uit bijna 500 versleepte
onderdelen met een totaal gewicht van 1½ miljoen ton. De dag
na de ingebruikname, op 19 juni, stak een driedaagse storm op
die ongekend zwaar was en die gehele haven aan OMAHA Beach
verwoeste. 22 'Whales' die nog onderweg waren gingen verloren
op zee. Onderdelen van OMAHA die nog bruikbaar waren werden
overgebracht naar Arromanches. Aan het eind van het jaar waren
en via Port Winston 39.000 voertuigen en 220.000 manschappen
gelost.
Naast het museum in Arromanches is een enkel wegdek segment te vinden
De afgebeelde is er één van meerdere segmenten te vinden in Vierville-sur-Mer
Op het strand bij Arromanches zijn nog enkele op elkaar
geschoven 'Whale' elementen te zien en even verderop ligt een
'lospier' element, ook het scherm van 'Phoenix' elementen
geeft nog duidelijk de grote van de invasiehaven weer.
De voltooide Mulberry haven in
bedrijf
Als u vanaf het theater 'Arromanches 360' naar Arromanches bent afgedaald, dan bent de tentoongestelde M4A2
Sherman tank tegengekomen. Zoniet, dan is een korte klim er naar toe de moeite waard. Het ligt aan
dezelfde weg als het museum. De Sherman tank is geplaatst boven op een grote kazemat, een H612,
behorende tot Wn 43. In juni 1944 was hier een 10,5cm kanon GebH 332 (f) in ondergebracht.
Tegenwoordig zit er een stalen deur voor het schietgat.
De M4A2 Sherman als monument op een H612
kazemat geplaatst
Om de tour te vervolgen, kunt u nu
HIER KLIKKEN OF OP ONDERSTAANDE M4A2
U wordt dan naar de pagina gebracht die handelt rond het noorden van
Bayeux. Hier bezoekt u onder andere het 'Slag om Normandië
Museum' van Bayeux en het museum nabij Port-en-Bessin waar
opgedregde voorwerpen worden tentoongesteld. Tevens aandacht
voor de Batterij van Longues.
| 
