De naam Skorzeny was een gevestigde naam, een naam synoniem aan gedurfde acties, spionage, en koelbloedig buiten de box denken. Skorzeny zou in de laatste maanden van de oorlog regelmatig zijn benaderd door Nazi prominenten en andere hoog geplaatste Duitsers om hun vermogen een veilige plek te geven, zodat ze een ‘startkapitaal’ zouden hebben na de oorlog. Of Skorzeny daadwerkelijk iets gedaan heeft met deze verzoeken, daar twijfel ik over, want hij had ook de opdracht om de zogenaamde ‘Alpenfestung’ op te zetten rond Berchtensgaden, waarbij ook sprake was van ondergronds verzet na capitulatie van Duitsland.

Terwijl Skorzeny bezig was de ‘Alpenfestung’ verdediging te gaan organiseren, kwam opeens zijn oude kompaan Karl Radl en 250 Friedenthal manschappen zich melden en gezamenlijk trokken ze richting de zogenaamde ‘Alpenfestung’.

Maar op 16 mei 1945 was het voorbij, voor Skorzeny, toen hij zich overgaf aan de Amerikanen. Skorzeny werd gevangen gezet en het zou twee jaar duren eer hij tijdens het proces in Dachau werd aangeklaagd, met negen andere officieren van Panzerbrigade 150, voor oorlogsmisdaden tijdens het Ardennen Offensief. De aanklacht, zich uitgeven voor Amerikaanse troepen en het schieten op en doden van Amerikaanse militairen. Het proces begon op 18 augustus 1947 en zou drie weken in beslag nemen. Een aanklacht van het stelen van Rode Kruis pakketten werd vanwege gebrek aan bewijs verworpen. Skorzeny bekende dat hij opdracht had gegeven aan zijn manschappen om Amerikaanse uniformen en herkenningstekens te dragen, maar voegde daar aan toe, dat zodra zijn mannen in gevecht dreigden te raken, dat ze de Amerikaanse uniformen uitrokken (onder deze droegen ze het standaard Duitse uniform). Op 9 september verklaarde Wing Commander F.F.E. Yeo-Thomas, een voormalig agent van het Britse Special Operations Executive (SOE), dat hij en zijn mede spionnen regelmatig in Duitse uniformen hadden geopereerd. Hiermee kwam de aanklacht op drijfzand te staan, want dit hield in dat de Geallieerden zich ook schuldig zouden hebben gemaakt aan een overtreding van de Geneefse Conventie. Er kon geen bewijs worden aangedragen dat Skorzeny opdracht had gegeven aan zijn manschappen om in het Amerikaanse uniform het gevecht aan te gaan. Maar het betekende nog geen vrijspraak voor Skorzeny. Hij werd overgebracht naar een interneringskamp bij Darmstadt waar hij moest wachten op een beslissing van een de-nazification rechter. Maar Skorzeny besloot daar niet op te wachten.

Otto Skorzeny 'nog' in gevangeschap

Op 26 juli 1948 kwamen drie voormalige Duitse officieren, gekleed in Amerikaanse Militaire Politie uniformen, naar Darmstadt en haalden Skorzeny op, onder het mom dat er een hoorzitting zou zijn met Skorzeny in Neurenberg. Later zou Skorzeny volhouden dat de Amerikanen meegewerkt hadden om hem te laten ontsnappen, want ze hadden de uniformen voor de drie officieren verzorgd. Skorzeny vluchtte naar Beieren en dook onder bij zijn maitresse, de gravin Ilse Lüthje die een boerderij gehuurd had. De gravin was een nicht van Hjalmar Schacht, Hitlers voormalige minister van financiën.

Opsporings poster voor de ontsnapte Otto Skorzeny

Skorzeny zou 18 maanden op de boerderij van Ilse Lüthje blijven, en raakte in deze periode betrokken bij de Gehlen Organization, vernoemd naar Reinhart Gehlen, een Duitse ex-generaal die later de Federale Inlichtingen Dienst (Bundesnachrichtendienst(BND)) ten tijde van de Koude Oorlog zou leiden. De eerste jaren na de oorlog was de Org (zoals Gehlen Organization bekend stond) de enige organisatie die de ogen en oren waren in het Oosten van Duitsland en andere Sovjet landen. Terugkerende Duitse gevangenen werden opgevangen door de agenten van de Org en ondervraagd. De CIA verzorgde de goederen en geld voor de operaties, in ruil voor de informatie die de ex-gevangenen wisten te vertellen, want deze hadden vaak als dwangarbeider in de Russische industrie gewerkt.

Otto Skorzeny en zijn de gravin Ilse Lüthje

Het is een vreemde zaak dat aan één kant de ontsnapte Skorzeny werd gezocht door de Amerikanen, terwijl aan de andere kant banden waren tussen de Org en de CIA,... ze moeten toch geweten hebben van Skorzeny zijn eventuele werk voor de Org? In ieder geval reisde Skorzeny vrij, op valse paspoorten, door Europa. Op 14 februari 1950 verscheen in de Franse pers een foto van Skorzeny, genomen de dag ervoor op een terras in Parijs, werd Skorzeny gedwongen het hazepad te kiezen, door naar Salzburg te vertrekken. Hier diende hij zijn scheiding in van zijn eerste vrouw om met gravin Ilse Lüthje te kunnen trouwen.

Het Spaanse paspoort van Otto Skorzeny

Met hulp van een Spaans uitgegeven Nansen paspoort (een reisdocument voor stateloze vluchtelingen), wist Skorzeny naar het door fascistische Franco bestuurde Spanje te ontkomen. Op 18 mei 1951 ontving Skorzeny een Spaans 'Especial' paspoort, en kon hij in Madrid een constructie bedrijfje opzetten.

'Odessa',... een verzinsel?

Skorzeny wordt ook in verband gebracht met de duistere organisatie Odessa. Deze organisatie zou onderdeel zijn van meerdere organisaties, zoals ‘Leibwache’, ‘Lustige Brüder’ ‘Konsul’, ‘Scharnhorst’, en ‘Sechsgestirn’ die hulp boden aan op de vlucht zijnde Nazi’s, oorlogsmisdadigers en andere kopstukken uit het voormalige Derde Rijk. Maar hoe geheim was deze Odessa eigenlijk? De naam Odessa zou staan voor 'Organisation der ehemaligen SS-Angehörigen'. Wie noemt een geheime organisatie zo uitgesproken opvallend? Het lijkt mij niet dat ieder weldenkende geheime organisatie een zo voor de hand liggende naam aan een afkorting koppelt. Volgens de US Counterintelligence Corps (CIC) na de oorlog waren het maar enkele plaatselijke cellen van oud-SSers die zo onderling in contact stonden zonder enige structuur of leider.

Otto Skorzeny met zijn trouwe adjudant Karl Radl
welke hij weer ontmoette tijdens zijn gevangenschap

In januari 1947 ontving de CIC bericht dat in het interneringskamp van Dachau een organisatie opereerde onder de naam Odessa. Een geheim agent die zich in Dachau liet opnemen wist te rapporteren dat de gevangene, SS-Obersturmbannführer Otto Skorzeny, de leiding op zich zou hebben genomen van de organisatie. Odessa zorgde voor papieren naar Portugal en door naar Argentinië. Duitsers die in de ‘Heimat’ wilden blijven, daar werden ook de nodige papieren voor geleverd en werd voor werk gezorgd. Maar de CIC kon niet bevestigd krijgen, en concludeerden dat de naam Skorzeny aan de ‘organisatie’ gekoppeld was om het aanzien te geven. En zo zou de naam Odessa steeds weer opduiken in andere hoedanigheden, dan weer als ontsnappingsweg, dan weer als spionage organisatie tegen de Russen, of als bewapende ondergrondse verzetsorganisatie.

Steeds meer bewijs, of eigenlijk het ontbreken ervan, wijst wel op een bestaan van een Odessa, maar wat en hoe groot het is geweest, blijft zeer vaag. Het was wel een inspiratie voor Frederick Forsyth zijn boek The Odessa Files en de latere verfilming ervan. Maar zoals het er nu naar uit lijkt te zien is Odessa een handig woord geweest waarmee onder andere de Nazi-jager Simon Wiesenthal zijn verdenkingen kenbaar maakte aan de journalist Ottmar Katz dat er Nazi goud gebruikt werd om via Bisschop Hudal, in Rome foute Duitsers het land uit te smokkelen, om via Madrid naar onder andere Argentinië te vluchten. In Madrid zou dan Otto Skorzeny de tussenpersoon zijn geweest.

Bron voor bovenstaande 'Odessa' paragraaf is gebaseerd op
het artikel van Guy Walters in The Telegraph:
(klik hier)

Begin jaren vijftig, Skorzeny in Madrid kijkt geamuseerd over zijn reputatie

In 1952 werd Skorzny Entnazifiziert verklaard door een gerechtshof in West-Duitsland (wat eigenlijk vreemd was, omdat Skorzeny nog steeds zeer nauwe banden onderhield met oud SSers en Nazi kopstukken). Hij kon nu vrij reizen onder zijn eigen naam. In hetzelfde jaar, 1952, verzocht General Reinhard Gehlen (van de Org, maar nu volledig in dienst van de CIA), Skorzeny om naar Egypte te reizen. Egypte was na een coup onder generaal Mohammed Naguib gekomen, en zocht militaire adviseurs. Skorzeny omringde zich met oud Wehrmacht- en SS officieren, waaronder de generaals Oskar Munzel, Wilhelm Farmbacher en Leopold Gleim, het voormailge hoofd Gestapo Joodse zaken voor Polen en Joachim Daemling, hoofd Gestapo Düsseldorf. Naast de training van het Egyptische leger, werden ook Arabische vrijwilligers getraind, zoals Palestijnse vluchtelingen, waaronder Yasar Arafat. Skorzeny zou nauw betrokken zijn geweest bij commando acties door deze Palestijnen tegen Israël tussen 1953-1954.

Skorzeny in 1959 gefotografeerd bij zijn huis in Ierland

In 1957 bracht Skorzeny voor het eerst een bezoek aan Ierland. Hij voelde zich daar gelijk thuis. In 1958 deed hij een aanvraag voor een Oostenrijks paspoort, en hiermee keerde hij in 1959 terug in Ierland en kocht in dat jaar Martinstown Jouse, een boerderij in County Kildare. Maar Ierland zag hem liever gaan dan komen, en gaf hem slechts een ‘bezoekvergunning’ van zes weken per bezoek, waarbij Skorzeny steeds onder toezicht stond van G2 (de Ierse militaire inlichtingendienst). Misschien één van de redenen dat Skorzeny na 1962 weinig meer in Ierland kwam en de boerderij verkocht in 1971. Maar Skorzeny was beslist niet een zwerver, want naast Madrid bezat hij ook een huis op Majorca.

2 maart 1961, in een restaurant in Madrid laat Skorzeny aan
Romano Mussolini het horloge zien dat hij van zijn vader ontving

In maart 2016 kwam een opmerkelijk artikel naar buiten in de Amerikaanse Joodse krant 'The Forward', geschreven door Dan Raviv en Yossi Melman. In het artikel beweren de schrijvers dat Otto Skorzeny in 1962 voor de Mossad werkte en een raketgeleerde zou hebben geliquideerd.

Trainde Skorzeny troepen tegen Israël, een niet bepaald ‘vriendelijke’ geste tegenover dit land, des te opmerkelijk is dan het feit dat de Israëlische geheime dienst, de Mossad, in 1962 contact zocht met Skorzeny. Israël zag een dreiging in het rakettenprogramma dat Egypte aan het ontwikkelen was. Eén van de kopstukken van de raket ontwikkeling was Heinz Krug. Verschillende wetenschappers werden midden in de nacht opgebeld en verteld dat ze stoppen moesten voor Egypte te werken. Sommigen ontvingen bombrieven, waarbij daadwerkelijk gewonden vielen. Maar Krug was in de ogen van de Mossad de nummer 1. Krug had ooit in Peenemünde onder Wernher von Braun aan de raketprogramma’s daar gewerkt. Ondanks dat Von Braun Krug uitnodigde ook in Amerika te komen werken, besloot Krug voor Egypte te kiezen omdat daar ook professor Wolfgang Pilz werkte, die hij bewonderde. Samen zouden zij een strategisch raket programma voor Egypte ontwikkelen. Maar de dreiging vanuit het toekomstige land waar zijn raketten zouden moeten neerkomen, Israël, maakten Krug langzaam gek.

Skorzeny op het balkon van zijn woning in Madrid, begin jaren zestig

De Israëlische inlichtingendienst, de Mossad, vond het onmogelijk om dicht op Krug te komen. Het beste was iemand te hebben die Krug vertrouwde, een ex-Nazi zou het meest ideale zijn. De naam Skorzeny viel, en Kurt Weisman, een Jood oorspronkelijk uit Wenen, en Holocaust overlevende en nu onder de naam Joe Raanan werkzaam was bij de Mossad. Met tegenzin zou hij moeten proberen met Skorzeny in contact te komen. En zo reisde Ranaan met een klein team naar Spanje om Skorzeny in zijn dagelijkse bewegingen te volgen. In de groep was ook een jonge vrouw van 20, van Duitse afkomst. Ze was geen volwaardig agent, maar werd ingezet voor hand- en spandiensten. En zo op een dag, begin 1962, stapte Weisman (Raanan) met de jongedame een bar in Madrid binnen waar Skorzeny en zijn vrouw Ilse Lüthje-Finckenstein aanwezig waren. Na enige tijd werden de twee vreemden aan Skorzeny voor gesteld. Door het Weense accent en de mooie jonge Duitse vrouw, met de naam ‘Anke’, oogde Skorzeny relaxed. Hij hoorde dat het stel kort daarvoor overvallen waren geweest en bestolen. Na enkele borrels, nodigde Ilse het stel uit bij hen thuis te komen om de nacht door te brengen, want ze hadden geen bezittingen meer na de overval. Maar eenmaal in de villa van Skorzeny, trok deze een pistool en richtte het op het stel, en verklaarde; ‘ik weet waarom jullie hier zijn, jullie zijn Mossad en willen mij vermoorden’. Was ‘Anke’ wellicht geschrokken, Weisman knipperde niet eens, en vertelde, dat ja, dat van Mossad klopte, maar als ze van plan waren geweest Skorzeny om te brengen, dan was dat al weken geleden gebeurd. Rustig merkte Skorzeny op dat hij hen dan maar zou ombrengen. Waarop ‘Anke’ aangaf dat hun opvolgers niet met hen aan de bar zouden gaan zitten, maar een kogel door zijn kop zouden jagen, zonder dat hij had gezien wie de daders waren. Neen, ze waren hier om zijn hulp te vragen. Skorzeny leek geïnteresseerd, toen de Mossad agent vertelde dat ze informatie nodig hadden en hem er rijkelijk voor zouden belonen. Na lang nadenken, zei Skorzeny dat geld hem niet interesseerde, hij had meer dan genoeg (Skorzeny had in 1952 een spoorwegcontract weten te bemachtigen, waarin Duits materieel aan Spanje werd geleverd, dat een waarde destijds had van 5 miljoen dollar). Maar hij wilde wel iets anders, hij wilde van de ‘gezochten lijst’ gehaald die Nazi jager Simon Wiesenthal had opgesteld, want hij, Skorzeny, was geen oorlogsmisdadiger. Mossad was overtuigd dat iedere Nazi officier bloed aan zijn handen had, maar in tijden van nationaal belang, moest men soms met de vijand rond de tafel. Dus zei Weisman, dat hij er voor zou zorgen dat het geregeld zou worden. Skorzeny liet zijn wapen zakken en de handen werden geschut.

Menigeen zal zich afgevraagd hebben waarom Skorzeny zo snel gerekruteerd kon worden door de Mossad. Waarschijnlijk realiseerde hij zich direct dat toetreden hem een levensverzekering gaf, want zolang hij op de lijst van Wiesenthal stond, was hij doelwit voor een aanslag, en,… maar dat is speculatief, misschien kon hij zo iets terugdoen voor een volk dat door een regime, waar hij onderdeel van was geweest, zo vreselijk had moeten lijden. Enige tijd later arriveerde Skorzeny in Tel Aviv waar hij voor het eerst hoorde wat het doel was van uitnodiging om naar Israël te komen. Skorzeny vertrok daarop naar Egypte, waar hij nog steeds contacten had. Hier verzamelde hij lijsten van namen en adressen van Duitse wetenschappers, en tevens de namen van Europese bedrijven die militaire zaken leverde aan Egypte, waaronder Heinz Krug zijn bedrijf, Intra in München. In Israël had Raanan (Weisman) de leiding en droeg Rafi Eitan en Avraham Ahituv als contactpersonen voor Skorzeny. Vooral Eitan deed bijna niet onder voor Skorzeny, hij had de bijnaam ‘Mr. Kidnap’ vanwege het oppakken van Adolf Eichmann in Argentinië, en andere gezochte mensen door Israël. Ook was Eitan betrokken bij het helpen verkrijgen van materiaal voor het nucleaire programma van Israël. Ook wist hij Jonathan Pollard als een Amerikaanse Joodse spion in de Amerikaanse regering te laten meelopen. In 2006, 79 jaar oud, werd Eitan parlementslid voor een senioren partij in Israël. Eitan verklaarde later dat hij Skorzeny begeleide, maar gaf nooit details in welke hoedanigheid.

Simon Wiesenthal en Rafi Eitan

De Mossad agenten probeerden daadwerkelijk de naam Skorzeny bij Wiesenthal van de lijst te krijgen, maar die weigerde. Dus stelde de Mossad een vervalste brief op, ondertekend door ‘Wiesenthal’ dat zijn naam verwijderd was. Onderwijl ontplofte een bompakket in Fabriek 333, waar Duitse wetenschappers werkten, waarbij vijf Egyptenaren omkwamen. De explosieven waren door Israël geleverd, maar de verzending zou door Skorzeny zijn gedaan. De dreigementen wierpen hun vruchten af, en veel wetenschappers hielden het voor gezien en verlieten Egypte. Israël stopte met de dreigementen, ook omdat een team gearresteerd was (maar weer snel vrijkwamen) in Zwitserland dat druk had uitgeoefend op een wetenschapper zijn familie.

Maar dreigementen en bompaketten hadden de belangrijkste raketwetenschapper en ‘top of the list’ van Mossad, Heinz Krug ook schrik aangejaagd. Vanwege de ‘goede contacten met Egypte’ die Skorzeny onderhield, zal Krug bedacht hebben, dat deze man hem wellicht kon helpen te ontsnappen aan de dreigementen (het kan hem ook ingefluisterd zijn door infiltrant van de Mossad, dat is onbekend). Krug sprak met Skorzeny af in München, wellicht met in het achterhoofd over de geruchten dat Skorzeny ex-Nazi’s had helpen vluchten naar Zuid-Amerika. Skorzeny haalde Krug op 11 september 1962 op in een witte Mercedes S300. Als Krug een tweede auto achter de Mercedes heeft gezien, dan zal Skorzeny hem verteld hebben dat hij eerst voor bodyguards had gezorgd, dus geen zorgen daarover, die reden achter hen aan. Ten noorden van München reden de twee auto’s een bos binnen om rustig te kunnen ‘praten’. Zonder veel omhaal zou Skorzeny in het bos Krug door het hoofd hebben geschoten, en met hulp van de drie ‘bodyguards’ werd Krug in een kuil gedumpt, overgoten met zoutzuur en bedekt met ongebluste kalk. De drie agenten die Skorzeny hielpen zouden Zvi ‘Peter’ Malkin (één van de Eichmann pakker), Yitzhak Shamir (de latere premier van Israël) en Joe Raanan zijn geweest. Getuigen zouden later verklaren dat de figuur achter het stuur in de Mercedes wel een Egyptenaar leek met zijn gebruinde hoofd. Dit kan verschillend worden uitgelegd; Of het is door de Mossad de wereld in geholpen om de Egyptenaren te beschuldigen van ontvoering, vanwege dat de Duitse wetenschappers hen in de steek lieten, of het was wel degelijk de gebruinde ‘kop’ van Skorzeny, want die leefde in zonnig Spanje, trok over de wereld, in voornamelijk zonnige gebieden.

15 september 1962, de 'Bilt' denkt nog aan een ontvoering door Israel,...

Bron voor bovenstaande 'Mossad-Skorzeny' paragraaf is gebaseerd op
het artikel van Dan Raviv en Yossi Melman in de 'The Forward':
(klik hier)

Skorzeny zijn naam duikt in vele ‘spannende’ verhalen op, vooral het internet gonst van geruchten, waar ik verder niet al te diep op inga. Met enige scepsis haal ik dan nog wel de organisatie ‘Die Spinne’ aan waar Skorzeny de belangrijkste man in zou zijn geweest. ‘De Spinne’ zou gezorgd hebben voor de vlucht van zo’n 600 voormalige SS’ers vanuit Duitsland, Spanje en verder naar Zuid-Amerika (aldus Klaus Barbie). Hij deed dit in samenwerking met Gehlen (van de Org), en het was een netwerk met ook veel invloed in Europa en Latijns Amerika. Zo zou Skorzeny ook adviseur en beschermer van de Argentijnse president Juan Perón en zijn vrouw Eva. Toen Juan Perón na de militaire coup in september 1955 in Spanje in ballingschap ging, zorgde Skorzeny ervoor dat het de voormalige president aan niets ontbrak.
En zo zouden er ook de organisaties CEDADE en de Paladin Groep zijn geweest, de eerste een Neo-Nazi groep met Skorzeny als oprichter en adviseur, net als bij de laatste, de Paladin Groep een paramilitaire organisatie belast met opleiden en bewapenen van guerrilla groepen. Maar het bewijs van de laatste drie bovenstaande groepen is veelal bij gerucht en zonder veel tastbaar bewijs en moet daardoor met grote terughoudendheid met Skorzeny geassocieerd worden.

Skorzeny in een karakteristieke houding,... met zijn eeuwige sigaret

Op veel foto’s ziet men Skorzeny met een sigaret, hij was een kettingroker. Uiteindelijk koste dit hem het leven. In 1970 werden twee tumoren ontdekt bij de ruggenmerg van Skorzeny. In oktober werd hij in Hamburg geopereerd, beveiligd door oude kameraden uit de Friedenthal tijd. Skorzeny kwam half verlamd uit de operatie. Maar zijn wilskracht en de hulp van een oude legerkameraad die fysiotherapeut in Friedenthal was geweest, leerde hij in enkele maanden weer wat lopen.

Skorzeny richt het pistool, een koude dodelijke blik,...
(deze foto sierde het omslag van het Franse tijdschrift 'Noir et Blanc' in 1964)

Als men de verhalen rond Skorzeny tot zich neemt, dan zou men kunnen concluderen dat hij vooral acties wilden waarbij zo weinig mogelijk excessief geweld werd gebruikt. Volgens eigen zeggen drong hij erbij zijn officieren op aan niet te schieten als het niet nodig was. Hier en daar haalt Skorzeny aan dat hij zijn wapen moest gebruiken (zoals toen hij Miklós Horthy ging ontvoeren). Toch zou hij er niet voor terugdeinzen om in 1962 in koele bloede Heinz Krug om te leggen. Je kunt je afvragen, hoeveel heeft Skorzeny daadwerkelijk omgelegd? We zullen het nooit weten, hij nam dit deel mee zijn graf in.

Rang-en onderscheidingstekens tijdens de begrafenis van Otto Skorzeny

Op 5 juli 1975 overleed Otto Skorzeny op 67 jarige leeftijd. Na een katholieke uitvaart (waar ook de Mossad agent Joe Raanan aanwezig was) werd hij gecremeerd en bijgezet in het familiegraf van de Döblinger Friedhof in Wenen. Op de begrafenis waren verscheidene van zijn oude kameraden aanwezig die spontaan de oude Nazi groet brachten.

Als bron voor deze pagina's is gebruik gemaakt van voornoemde artikelen: 'Odessa' door Guy Walters welke als Blog artikel in The Telegraph verscheen (2010), en Skorzeny zijn betrokkenheid bij de Mossad, het artikel uit The Forward (2016) door Dan Raviv en Yossi Melman. Verder was een goede bron het boek: 'Skorzeny, de gevaarlijkste man van Europa', door Charles Whiting (1972), bij leven geschreven en voorzien van voorwoord bij Skorzeny.

GA TERUG

---