Saint Nazaire
De verdediging van deze havenstad

Pointe de Saint Gildas

Twee van de vier M272 kazematten van Pointe de St-Gildas

In 1937 werden vier 105mm kanonnen geplaatst op het punt dat ter plekke bekend staat als Pointe Saint-Gildas. Centraal op de landtong staat de zogenaamde semafoor, een gebouw dienst doende als kusttelegraaf. In 1939 werden er twee extra kanonnen bijgeplaatst. Om het vuur te sturen werd er een vuurgeleidingsbunker gebouwd. Op 18 juni 1940 kregen de Franse marinemensen die de basis bemanden de opdracht de kanonnen te saboteren voor de oprukkende Duitsers St-Gildas zouden bereiken. De eerste Duitsers verschenen op 21 juni. In juli begon de Kriegsmarine met de herinrichting van het gebied en werd St-Gildas de eerste operationele batterij in Bretagne.

Heden ten dag zijn nog veel Duitse, maar ook Franse restanten terug te vinden in St-Gildas. Als men het gebied binnenkomt ziet men eerst aan de rechterkant, bij het haventje, een Type 667 kazemat waarin een 5 cm KwK kanon was aangebracht. Iets meer naar links is een goed parkeerterrein aangebracht vanwaar het leuk wandelen is tussen de overige kazematten. In het oog springen de goed bewaard gebleven Type M 272 kazematten waarin de 7,5 cm kanonnen waren ondergebracht. De eerste drie kazematten zijn noordwest gericht en de laatste zuidwest. Tussen de derde en vierde kazemat was een vuurgeleidingsplateau dichter aan de kustlijn geplaatst. De bewaard gebleven Franse vuurgeleidingsbunker werd door de Duitse marine niet gebruikt. Deze bunker is langzaam aan het eroderen.

Een M272 kazemat in de oorlog, en onder de situatie heden

In 1944 werden de Duitse troepen van Marine Artillerie Abteilung 280 Mi 301 vervangen door 112 Italiaanse marinemensen onder leiding van kapitein Santis en luitenant Durani. Op 19 februari 1944 bracht Veldmaarschalk Erwin Rommel een bezoek aan Pointe Saint-Gildas.

Links de voet van een Würzburg radar, rechts; zoals deze er uit zag

De batterij van St-Gildas was voorbereid op een eventuele grote confrontatie, getuige de aanwezigheid van 10500 stuks granaten en 11000 voortstuwing explosieven. Maar het werd nooit gebruikt in de strijd. Tegenwoordig zien de kazematten er uit zoals ze na de oorlog werden achtergelaten. De oude vuurgeleidingsbunker van de Fransen is langzaam aan te vervallen. Naast de vuurgeleidingsbunker is nog de voet van een Würzburg radar te vinden. De oude barakken en munitiebunkers zijn allemaal opgeruimd. Boven alles uitstekend is de oude kusttelegraaf dat nu dienst doet als maritiem informatiecentrum/museum. In de nabije omgeving is verder nog een 50mm PAK 38 kanon in zeer goede staat te vinden, en die er een beetje verloren bij staat.

Het 50mm PAK 38 kanon gericht op het maritieme museum

Préfailles

Het laatste object waar ik uw aandacht nog op wil vestigen is plek waar ooit de 5de Batterij van de M.A.A. 280 was ondergebracht. Deze plek is te vinden bij Préfailles, enkele kilometers ten oosten van St.Gildas. Was dit gebied in de oorlog onbebouwd, nu is er een woonwijk en zijn er zomerhuizen te vinden. Om iets terug te vinden van de Duitse bezetter, is wat zoeken vereist, maar dat maakt rondwandelen zo leuk op dit punt.

De munitiebunker, Toen en Nu

Het interessante van deze stelling was dat hier geen geschut in kazematten stond, maar net als bij Batz-sur-Mer, bestond uit twee spoorwegkanonnen van 240mm die in mei 1942 ter plekke werden gestationeerd. Waren de kanonnen bij Batz-sur-Mer nog enigsinds beschermd door halfronde betonnen emplacementen, de kanonnen van Préfailles stonden gewoon naast de weg opgesteld. De plek waar de kanonnen stonden, aan de weg La Raize, toont geen spoor meer sinds de kanonnen weg gehaald zijn in 1949.

De twee 240mm spoorwegkanonnen

Wat nog wel overgebleven is, zijn de munitiebunkers, in gebruik als 'schuurtjes', en de vuurgeleidingsbunker. De vuurgeleidingsbunker ‘Neptune’, staat in drie privé tuinen en is daarom niet makkelijk te vinden.

De vuurgeleidingsbunker 'Neptune'

Er is nog een opvallend object bewaard gebleven, dat te vinden is aan de kust. Als u het pad volgt langs de munitiebunkers komt u bij het strandje alwaar een anti-tankwal is opgetrokken. Kijkt u op dit punt naar links ziet u nog een kazemat voor een 5 cm KWK kanon die westwaarts gericht stond.

De anti-tankwal

Er zijn nog verschillende andere objecten te vinden, maar geen meer van voorgaande importantie. Veel is opgenomen in bebouwing en daarom slecht te vinden of te bereiken. Voor meer te onderzoeken zaken kan ik het boek ‘Forteresse Saint-Nazaire’ (La marine Allemande Face Aux Alliés) van de schrijver Luc Braeuer (ISBN 2-9513787-3-4) uit 2002.

Tot slot heb ik nog een vraag aan mijn lezers,...
Klik hiertoe op onderstaande bunker!